“من برای اصلاح دین جدم و احیای امر به معروف و نهی از منکر قیام کردم” این صدا چقدر آشناست. انگار که سالهای سال است هر شب و روز در گوشم زمزمه می شود و گویی که خوب صاحبش را می شناسم. دوباره گوش کن. صدا نزدیک تر می شود. دقت کن ببین می شناسی صدا از کیست؟ “اگر دین جدم پیامبر(ص) جز با كشته شدن من استوار نمیشود، پس ای شمشیرها مرا دریابید” نمی دانم. صدا برایم آشناست اما این حرفها را نمی فهمم. نمی شناسم این حرفها از کیست! الله اکبر! برادر این صدای حسین(ع) است!
هان! اي مردمان! علي را برتر بدانيد، که او برترين انسان از زن و مرد بعد از من است…. هرکه با او بستيزد و بر ولايتش گردن ننهد نفرين و خشم من بر او باد. (خطبه ي غديريه)
امام حسن عسکری(ع) می فرمایند: از جمله تواضع و فروتنى، سلام کردن بر هر کسى است که بر او مىگذرى، و نشستن در پایین مجلس است.
امام حسين عليه السلام : مَن أَحجَمَ عَنِ الرَّىِ وَعَيِيَت بِهِ الحِيَلُ كانَ الرِّفقَ مِفتاحُهُ؛ هر كس فكرش به جايى نرسد و راه تدبير بر او بسته شود، كليدش مداراست. بحارالأنوار، ج75، ص128
امام صادق علیه السلام: اَفضَلُ العِبادةُ اِدمانُ التَّفکُّرفی اللهِ و فی قُدرَتهِ؛ برترین عبادت مداومت نمودن بر تفکر درباره خداوند و قدرت اوست. الکافی،ج2،ص55
قالَ الإمامُ أبوالحسن علىّ النقی الهادی (علیه السلام) :لا تَطْلُبِ الصَّفا مِمَّنْ کَدِرْتَ عَلَیْهِ، وَلاَ النُّصْحَ مِمَّنْ صَرَفْتَ سُوءَ ظَنِّکَ إلَیْهِ، فَإنَّما قَلْبُ غَیْرِکَ کَقَلْبِکَ لَهُ. از کسى که نسبت به او کدورت و کینه دارى، صمیّمیت و محبّت مجوى. همچنین از کسى که نسبت به او بدگمان هستى، نصیحت و موعظه طلب نکن، چون که دیدگاه و افکار دیگران نسبت به تو همانند قلب خودت نسبت به آن ها مى باشد.بحار الأنوار: ج ۷۵، ص ۳۶۹، ح ۴، أعلام الدّین: ص ۳۱۲، س ۱۴٫
اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج
امام حسن عسکری(ع) می فرمایند: خشم و غضب، کلید هر گونه شرّ و بدى است.
امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) فرمودند: «إِنّا غَيْرُ مُهْمِلينَ لِمُراعاتِكُمْ، وَ لا ناسينَ لِذِكْرِكُمْ، وَ لَوْ لا ذلِكَ لَنَزَلَ بِكُمُ اللاَّْواهُ، وَ اصْطَلَمَكُمُ الاَْعْداءُ. فَاتَّقُوا اللّهَ جَلَّ جَلالُهُ وَ ظاهِرُونا.» «ما در رعايت حال شما كوتاهى نمی كنيم و ياد شما را ازخاطر نبرده ايم ، كه اگر جز اين بود گرفتارى ها به شما روى مى آورد و دشمنان، شما را ريشه كن مى كردند . از خدا بترسيد و ما را پشتيبانى كنيد».
امام علی علیه السلام: العِلمُ وَراثَهٌ کَریمَهٌ ، وَ الادابُ حُلَلٌ مُجَدَّدَهٌ ، وَ الفِکرُ مِرآهٌ صافِیَهٌ؛ علم میراث گرانبهائی است و ادب لباس فاخر و زینتی است و فکر آئینه ای است صاف. نهج البلاغه،ص469
امام جواد(ع): بدان که از ديد خداوند پنهان نيستي پس بنگر که چگونه هستي!
امام صادق علیه السلام: فِکرَةُ ساعَةٍ خَیرٌ مِن عِبادَةِ اَلفِ سَنَةٍ؛ یک ساعت اندیشیدن در خیر و صلاح از هزار سال عبادت بهتر است.
پيامبر صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله : اَوصانى رَبّى بِسَبعٍ: اَوصانى بِالاِْخلاصِ فِى السِّرِّ وَ الْعَلانيَةِ وَ اَن اَعْفُوَ عَمَّن ظَلَمَنى و اُعْطىَ مَن حَرَمَنى و اَصِلَ مَنْ قَطَعَنى و اَن يَكونَ صَمْتى فِكْرا وَ نَظَرى عِبَرا؛ پروردگارم هفت چيز را به من سفارش فرمود: اخلاص در نهان و آشكار، گذشت از كسى كه به من ظلم نموده، بخشش به كسى كه مرا محروم كرده، رابطه با كسى كه با من قطع رابطه كرده، و سكوتم همراه با تفكّر و نگاهم براى عبرت باشد. كنزالفوائد،ج2،ص11
اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج
امام حسن عسکری علیه السلام: لَیسَتِ العِبادَةُ کَثرَةَ الصیّامِ وَ الصَّلوةِ وَ انَّما العِبادَةُ کَثرَةُ التَّفَکُّر فی أمر اللهِ؛ عبادت کردن به زیادی روزه و نماز نیست، بلکه (حقیقت) عبادت، زیاد در کار خدا اندیشیدن است. تحف العقول، ص442
اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج

بازنشر فرهنگ نبوی در کلام حضرت زهرا(س)

متونی که از تاریخ صدر اسلام به یادگار مانده است همگی نشانگر اندیشه حاکم بر زمان خود و به تنهایی حکایتگر سبک و روش زمان و جامعه خود می‌باشد.

متونی که از حضرت زهرا(س) نیز در دست است، از این اصل استثناء نبوده و برای خواننده شناختی از وضعیت زمانه خود داده و بنوعی درصدد تشریح علت و چگونگی احوالات زمان و مردمان آن، نیز هست.

این متون بارها از حیث جامعه شناسی حضرت، زیبایی ادبیات کلامی حضرت و سندشناسی این متون مورد بررسی و تحقیق قرار گرفته اما از جهت تحلیل کلام آن بزرگوار و بیان فلسفه و علت، اقدامی چشمگیر نشده است.

«قصیده بائیه» یکی از آثار گفتمان منسوب به حضرت زهرا(س) می‌باشد که بعد از خطبه معروف فدکیه آن را در قالب شعر بیان فرموده است‌، که حضرت در آن قصیده  خطاب به پدر بزرگوارشان حضرت پیامبر(ص)،  نه تنها از افکار و عقاید نوظهور حاکم بر مدینه بعد از ایشان، شکوه می نماید، بلکه از علت و چگونگی ایجاد شدن این افکار و تغییر و تحولات هم، پرده برداری می نماید و با تمام وجود، درصدد بازنشر فرهنگ نبوی بوده و با ارجاع به دوران حیات پیامبر(ص)، آنچه هست و آنچه  باید باشد‌ را یادآور می شوند.

در ادامه، متن قصیده پر مغز و نغز این بانوی مجهول‌القدر ذکر می گردد، باشد که از سوی محققان و علاقمندان به فرهنگ  فاطمی، از حیث شناخت منظور و مقصود حضرت، مورد توجه و اعتنای ویژه قرار گیرد:

۱. قَد کانَ بَعدَکَ أَنباْء و‌َ هَنْبَثَهٌ

لَو کُنتَ شاهَدها لَم تَکثر الخُطبُ

بعد از تو خبرهای شگفت و نظرهای گوناگون و سنگین در جامعه پدید آمده ؛ اگر  تو در جامعه حضور داشتی، کار به اینجا نمی کشید و اینگونه حوادث در نمی گرفت!

۲. إنّا فَقدناک فَقدَ الأرضِ وَابَلَها

وَ إختَلَّ قَوْمُک فَأشهَدهُم وَ لا تَغِب

ما تو را از دست دادیم، همچون زمین که باران پرباری را ازدست دهد؛ و قومت ازهم پاشید،پس شاهد آنان باش، تو غایب مشو.

۳. وَ کُلُ اَهلِ لهُ قُربی و مَنزِلَهٌ

عندَ الإلَهِ عَلیَ الأدنَینِ مُقتَرِب

هرخاندانی دارای نزدیکانی است و جایگاهی دارد؛ جایگاه تودر قرب و منزلت از همه نزدیکتر است.

۴.أبدت رِجالُ لـَنَا نَجوَی صُدُورهِم

لَمَّا مَضَیتَ وَ حَالَت دونَکَ الکُثبُ

مردانی نیت ها و زمزمه های قلبیشان را، به محض اینکه تو رفتی و خشت های خاک تو را از ما جدا کرد، بر ما آشکار ساختند

۵.تَجَهَّمتنَا رِجالُ وَ استُخِفَّ بِنَا

لَمَّا فُقدتَ وَ کُلُّ الأرضِ مُغتَصَبُ

مردانی با چهره هایی خشمناک بر ما وارد شدند و از منزلت ما کاستند؛ آن هم به محض اینکه تو از دست رفتی، و سرتاسر زمین سراسر تنگ و تاریک شد.

۶. وَ کُنتَ بَدراً وَ نوراًُ یستَضَاءُ بِه

عَلَیکَ تُنَزِلُ مِن ذی العِزَّهِ الکُتُبُ

تو ماه و نوری بودی که از تو روشنایی گرفته می شد؛ از صاحب عزت و بزرگی، نوشته ها(قرآن) بر تو نازل میگشت.

۷. قَد کَانَ جِبریلُ بِالآیاتِ ُ یؤنِسُنَا

فَقد فُقِدتَ وَ کُلُ الخَیرِ مُحتَجَبُ

جبرئیل با آوردن آیات وحی با ما انس و الفت داشت؛ تو یقیناً از دست رفتی و تمامی خوبی ها با رفتنت در حجاب فرو‌ رفت.

۸. ضَاقَت عَلیَ بِلادِی بَعدَ مَا رَحُبَت

وَ سِیمَ سِبطاکَ خَسفاً ف‍ِیه لِی نَصَبُ

سرزمینم، بعد از آنهمه فراخی بر من تنگ گردید؛ و دو فرزندت (دو سبطت) مورد بی توجهی قرار گرفتند،که من از آن آزرده ام و‌ در امان نیستم.

۹. فلَیتَ قَبلکَ کَانَ المَوتَ صادِفَنَا

لَمَّا قَضَیتَ وَ حَالَت دُونَکَ الکُثُبُ

کاش قبل از تو، مرگ بر ما وارد می شد؛ آنگاه که وفات یافتی و خشت های خاک مانع از

دیدنت گردید.

۱۰.إنّا رُزِینا بِمَا لَم یرزِ ذو شَجَن

مِنَ البَلِیَّهِّ لا عَربٌ و‌لا عجمُ

ما دچار مصیبتی شدیم که هیچ صاحب اندوهی تاکنون بدان دچار نگشته، مصیبتی که هیچ عجمی و هیچ عربی به خود ندیده است.

۱۱. إنّا رُزِینا بِه مَحضاً خَلِیقًتُهُ

صافِی الضَّرائبِ والاعراقِ والنُصُب

ما داغ کسی را دیدیم که طبیعت و طینتی خالص داشت؛ و نیکو سرشت ، نیکو خُلق و نیکو اصل بود.

۱۲. فأنتَ خَیرُ عِبادِ اللهِ کلُهم

وأَصدَقُ النّاسِ حَیثُ الصِّدقِ و الکِذب

تو در میان تمام بندگان خداوند بهترینی؛ و آنجا که صداقت و دروغ آزاد است، تو راستگوترین مردم هستی.

۱۳. فسوف نَبکیکَ ما عِشنَا و ما بَقیت

لنا العیونُ بِتهمالِ لَه سکبُ

مادامی که زندگی می کنیم و مادامی که‌چشم هایمان سو داشته باشد به شدت برتو خواهیم گریست

۱۴. سَیعلَمُ المُتَوَلّی  ظُلم حامتِنا

یومَ القیامه أنّی سَوفَ ینقَّلبُ

بانیان و سرکرده های ظلم به نزدیکان تو و اهل بیت ما در روز قیامت خواهند فهمید که به فرجامی میرسد.

image_pdfimage_print

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

یک آیه تصادفی

وَمَا أَدْرَاكَ مَا هِيَهْ
How will you comprehend what that is?

Alternative content

بایگانی

آمــار

  • کاربران حاضر: 1
  • بازدید امروز: 119
  • بازدید دیروز: 107
  • بازدید هفته: 1,394
  • بازدید ماه: 7,254
  • کل بازدید ها: 810,976
  • کل نوشته‌ها: 913