“من برای اصلاح دین جدم و احیای امر به معروف و نهی از منکر قیام کردم” این صدا چقدر آشناست. انگار که سالهای سال است هر شب و روز در گوشم زمزمه می شود و گویی که خوب صاحبش را می شناسم. دوباره گوش کن. صدا نزدیک تر می شود. دقت کن ببین می شناسی صدا از کیست؟ “اگر دین جدم پیامبر(ص) جز با كشته شدن من استوار نمیشود، پس ای شمشیرها مرا دریابید” نمی دانم. صدا برایم آشناست اما این حرفها را نمی فهمم. نمی شناسم این حرفها از کیست! الله اکبر! برادر این صدای حسین(ع) است!
هان! اي مردمان! علي را برتر بدانيد، که او برترين انسان از زن و مرد بعد از من است…. هرکه با او بستيزد و بر ولايتش گردن ننهد نفرين و خشم من بر او باد. (خطبه ي غديريه)
امام حسن عسکری(ع) می فرمایند: از جمله تواضع و فروتنى، سلام کردن بر هر کسى است که بر او مىگذرى، و نشستن در پایین مجلس است.
امام حسين عليه السلام : مَن أَحجَمَ عَنِ الرَّىِ وَعَيِيَت بِهِ الحِيَلُ كانَ الرِّفقَ مِفتاحُهُ؛ هر كس فكرش به جايى نرسد و راه تدبير بر او بسته شود، كليدش مداراست. بحارالأنوار، ج75، ص128
امام صادق علیه السلام: اَفضَلُ العِبادةُ اِدمانُ التَّفکُّرفی اللهِ و فی قُدرَتهِ؛ برترین عبادت مداومت نمودن بر تفکر درباره خداوند و قدرت اوست. الکافی،ج2،ص55
قالَ الإمامُ أبوالحسن علىّ النقی الهادی (علیه السلام) :لا تَطْلُبِ الصَّفا مِمَّنْ کَدِرْتَ عَلَیْهِ، وَلاَ النُّصْحَ مِمَّنْ صَرَفْتَ سُوءَ ظَنِّکَ إلَیْهِ، فَإنَّما قَلْبُ غَیْرِکَ کَقَلْبِکَ لَهُ. از کسى که نسبت به او کدورت و کینه دارى، صمیّمیت و محبّت مجوى. همچنین از کسى که نسبت به او بدگمان هستى، نصیحت و موعظه طلب نکن، چون که دیدگاه و افکار دیگران نسبت به تو همانند قلب خودت نسبت به آن ها مى باشد.بحار الأنوار: ج ۷۵، ص ۳۶۹، ح ۴، أعلام الدّین: ص ۳۱۲، س ۱۴٫
اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج
امام حسن عسکری(ع) می فرمایند: خشم و غضب، کلید هر گونه شرّ و بدى است.
امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) فرمودند: «إِنّا غَيْرُ مُهْمِلينَ لِمُراعاتِكُمْ، وَ لا ناسينَ لِذِكْرِكُمْ، وَ لَوْ لا ذلِكَ لَنَزَلَ بِكُمُ اللاَّْواهُ، وَ اصْطَلَمَكُمُ الاَْعْداءُ. فَاتَّقُوا اللّهَ جَلَّ جَلالُهُ وَ ظاهِرُونا.» «ما در رعايت حال شما كوتاهى نمی كنيم و ياد شما را ازخاطر نبرده ايم ، كه اگر جز اين بود گرفتارى ها به شما روى مى آورد و دشمنان، شما را ريشه كن مى كردند . از خدا بترسيد و ما را پشتيبانى كنيد».
امام علی علیه السلام: العِلمُ وَراثَهٌ کَریمَهٌ ، وَ الادابُ حُلَلٌ مُجَدَّدَهٌ ، وَ الفِکرُ مِرآهٌ صافِیَهٌ؛ علم میراث گرانبهائی است و ادب لباس فاخر و زینتی است و فکر آئینه ای است صاف. نهج البلاغه،ص469
امام جواد(ع): بدان که از ديد خداوند پنهان نيستي پس بنگر که چگونه هستي!
امام صادق علیه السلام: فِکرَةُ ساعَةٍ خَیرٌ مِن عِبادَةِ اَلفِ سَنَةٍ؛ یک ساعت اندیشیدن در خیر و صلاح از هزار سال عبادت بهتر است.
پيامبر صلى ‏الله ‏عليه ‏و ‏آله : اَوصانى رَبّى بِسَبعٍ: اَوصانى بِالاِْخلاصِ فِى السِّرِّ وَ الْعَلانيَةِ وَ اَن اَعْفُوَ عَمَّن ظَلَمَنى و اُعْطىَ مَن حَرَمَنى و اَصِلَ مَنْ قَطَعَنى و اَن يَكونَ صَمْتى فِكْرا وَ نَظَرى عِبَرا؛ پروردگارم هفت چيز را به من سفارش فرمود: اخلاص در نهان و آشكار، گذشت از كسى كه به من ظلم نموده، بخشش به كسى كه مرا محروم كرده، رابطه با كسى كه با من قطع رابطه كرده، و سكوتم همراه با تفكّر و نگاهم براى عبرت باشد. كنزالفوائد،ج2،ص11
اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج
امام حسن عسکری علیه السلام: لَیسَتِ العِبادَةُ کَثرَةَ الصیّامِ وَ الصَّلوةِ وَ انَّما العِبادَةُ کَثرَةُ التَّفَکُّر فی أمر اللهِ؛ عبادت کردن به زیادی روزه و نماز نیست، بلکه (حقیقت) عبادت، زیاد در کار خدا اندیشیدن است. تحف العقول، ص442
اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج

چهارشنبه سوری، ملیّت یا … ؟

در حال حاضر دیندارها به دلیل نگاه متفاوت به دو گروه تقسیم شده‌اند:

گروه اول: توجه به دین بدون توجه به ملیّت و تجدّد.

گروه دوم: توجه به دین همراه با توجه به ملیّت و تجدّد.

دینداری گروه اول در حقیقت دینداری متعصبانه و خشکی است که ریشه در دینداری خوارج دارد، همان ها که فقط به مناسک اهمیت داده و به اوضاع روز و اولویت ها اهمیتی نمی‌دادند. این نوع دینداری آفت‌های غیر قابل جبرانی در طول تاریخ به جا گذاشته است، که از همه عمیق ‌تر و مصیبت‌زا تر، جریان کربلا بود که خوارج به خاطر انجام مناسک حجّ، به دعوت امام حسین(ع) لبیک نگفته و حضرت را بی یار و یاور رها کردند، و امروز نیز از آفت‌های این نوع دینداری می توان به کریه شدن چهره ی دین و اسلام و دین گریزی جوانان و بدبینی به مسلمانان و مومنان اشاره نمود.

 

اما دینداری گروه دوم، از آنجا که با توجه به تجدد و ملیت انجام می گیرد، دینداری مطلوب اما پرهزینه است، دین اسلام تنها دینی است که در صورت اجرای کامل، تمام پیشرفت های علمی و تکنولوژی و تجددی را در خود داشته و به فرهنگ ها و ملیت ها و عرف های جوامع انسانی اهمیت قائل است و تبعات منفی این دو نگاه، ایجاد اختلاف و تنش میان اعضای یک جامعه  شده و در حال تشدید است که برای روشن شدن مطلب به تعاریف این سه اصطلاح بایست توجه نمود:

دین: راز و رمز پیشرفت، آگاهی از امر متعالی

ملی‍ّت: ارزش ها در فرهنگ ملی

تجدّد: همان تکنولوژی و پیشرفت های تمدنی و اقتضائیات روز  هست که دستاوردهای خود را به عنوان جریان هایی سیال و غیر قطعی تلقی می کند و آنها را فقط تا اطلاع ثانوی معتبر می شمارد.

با دقت در تعاریف فوق، این نکته به دست می‌آید که بی‌شک، دینداری همراه با در نظر داشتن تجدد و ملیت باید بوده و در حفظ معانی و ماهیت ها و کارکردها و جایگاه آنها، مواظب بود تا از افراط و تفریط در هر کدامش در امان ماند.

که اگر چنین شود با نوشتن و شنیدن عنوان «دین و دینداری»، خود به خود «تجدد و ملیت» هم در اذهان تداعی خواهد شد و نیاز به اثبات ارزش تجدد و ارزش ملیت، با تجزیه ی دین، نخواهد بود.

برای مثال هفت سین در سفره ی هفت سین، که ریشه در سنت‌های ملی ایرانیان دارد، در هرکدام از سین‌هایش، مفهومی را در خود نهفته  که در جای خود ارزشمند است  و با ارزشهای دینی ضدیت و‌ تناقضی ندارد.

مثلاً:

اگر چهارشنبه سوری و آتش روشن کردن و پریدن از روی آن به نیت آسان شدن امر ازدواج، حتی به تلقین صورت گیرد، چه قدر جذاب و تفریح مفیدی خواهد بود، علی الخصوص در عصر حاضر که از تمایل به ازدواج در میان جوانان، اثری خیلی کم باقیمانده است.

یا مثلاً:

اگر سفره ی هفت سین حاوی این پیام ها باشد و به نیت تحقق این امور چیده شود، بسیار مطلوب ‌و مورد پسند دین هم خواهد بود:

سبزی: نماد طراوت و رشد و حیات

سکه: نماد رونق اقتصادی

سمنو: نماد و سمبل کار زنانه بدون مشارکت هیچ مردی

سنجد: نماد عشق

سیر: نماد حفظ حریم و حدود

سیب: نماد سلامتی

سماق: نماد مزه ی زندگی

که چینش سفره هفت سین با چنین محتوایی، در حقیقت، ارج نهادن به پیام این نمادها خواهد بود نه صرفاً نمایش هنر و مال و دارایی و تقلید کورکورانه‌ و خرافه‌گرایی.

image_pdfimage_print

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

یک آیه تصادفی

وَأَنَّ عَلَيْهِ النَّشْأَةَ الْأُخْرَىٰ
That the second creation is incumbent on Him;

Alternative content

بایگانی

آمــار

  • کاربران حاضر: 1
  • بازدید امروز: 139
  • بازدید دیروز: 201
  • بازدید هفته: 2,305
  • بازدید ماه: 7,854
  • کل بازدید ها: 825,883
  • کل نوشته‌ها: 927