کارگاه «فاطمه شناسی» از منظر القاب(۱)

بی‌شک مقام والا و بسیار دوست داشتنی و شخصیت دو جهانی حضرت زهرا(س)، نتیجه ی رفتار و اعمال و سبک زندگی ایشان است که حضرتش را ممتاز دو عالم کرده و بعد از هزار و چهارصد سال نام و یادش، ورد زبان محبینش می‌باشد.


شناخت این گوهر تابناک شاید از نگاهی سخت باشد و سنگین، اما از یک منظر بسیار سهل و دست یافتنی است اگر نوع دیدگاه ها اصلاح شده و از نگاه اسطوره‌ای به آن بزرگوار، به جد‍ّ پرهیز گردد؛ چرا که از علل عقیم ماندن محبت فاطمی و عدم الگوگیری از ایشان، نگاه اسطوره‌ای و آسمانی به آن بزرگوار است، بطوریکه گفته شود فقط فاطمه است و فاطمه فاطمه است…
✓ عدم بیان فرهنگ فاطمی از منظر دنیای امروز
✓ جذابیت هیجان و شعار بجای توسل و تمسک
✓ ناتوانی در جمع دو مقام برتر حضرت و نقش اختیار در کسب کمالات
✓ نگرش تفریطی
✓ نفوذ اثرات جنبش سکولاریسم و فمینیسم
✓ ناتوانی در بیان زیبائیهای اعتقادی و رفتاری و بیانی حضرت زهرا(س)
✓ تاکید به روشها بجای ارزشها
و …
همگی در عدم الگوپذیری از آن بانوی کبار نقش داشته و در دور شدن تدریجی از حضرت و عملکردهایشان، تاثیر اساسی دارد، و در مقابل:
✓ زنده بودن تفکر و اندیشه الگوی مطرح شده
✓ همسویی سیره و الگو با فطرت انسانی
✓ عصری کردن الگو و نگاه مدرن و مترقیانه به آن
از ملزومات و عوامل موثر در الگوگیری می‌باشد.

یک راه برای برطرف کردن این موانع و راهیابی به شناخت بهتر و صحیح تر و دست یافتنی‌تر به حضرت زهرا(س) و الگوگیری از ایشان، توجه به القاب آن بزرگوار و کاربردی و به روز کردن آن القاب، می باشد.
کانون سحاب اندیشه به مناسبت شهادت حضرت زهرا(س) کارگاهی با نام *فاطمه شناسی از منظر القاب * برگزار نمود که در این کارگاه تعدادی از القاب حضرت زهرا(س) به صورت کاربردی و با هدف عملیاتی شدن مورد بررسی قرار گرفت؛ که مطلب زیر ماحصل این کارگاه می‌باشد که به یمن ولادت آن بانوی جلیل القدر، حضور علاقمندان به فرهنگ فاطمی، تقدیم می گردد.
در ابتدای این بحث چند ضرورت پیرامون موضوع فاطمه شناسی ارائه گردید:
۱_ ضرورت شناخت خدا(چون حضرت زهرا(س) تجسم رضایت و غضب خداوند متعال است)
۲_ وجوب در امام شناسی
(الگو بودن حضرت زهرا برای امام زمان(عج)).
۳_ ادای وجوب اصل تبری و تولّی
(دینداری در اثر تولی و تبری ایجاد می شود و منشأ این نوع دینداری حضرت زهرا(س) می‌باشد)
۴_ الفبای عترت
۵_ ادای مزد رسالت
۶_ ضرورت شناخت تاریخ و مسیر هدایت
۷_ مام ولایت و دخت رسالت و همسر ولایت
۸_ الزامی بودن تبعیت از سیره فاطمه زهرا(س) در مواجهه با اختلاف امت
۹_ جایگاه حضرت فاطمه(س) در تعیین و تبیین غدیر و افشای ماهیت جریان سقیفه 
بعد از بحث ضرورت فاطمه شناسی، القابی که در این کارگاه و خارج از کارگاه توسط شرکت کنندگان مورد بحث قرار گرفت، به قرار زیر است:

⁦✳️⁩ ام الکتاب: نهایت انسیّت با کتاب قرآن
⁦✳️⁩ ام العلوم: تمام علوم را داشتن
⁦✳️⁩ ام الفضل: دارا بودن به تمام فضائل
⁦✳️⁩ بتول: متفاوت، منقطع از دنیا
⁦✳️⁩ حفیف: اوج هیجان، بصری کردن حالات درونی با ارتباطات غیرکلامی
⁦✳️⁩ فاتح: یاری و غلبه، غلبه و چیرگی بر سستی و رخوت، زایل کردن غم و اندوه، مشکل ‌گشایی
⁦✳️⁩ صبیح: کسی که دو دیده‌اش بیناست، کسی که آغازگر هرچیز تازه و نو باشد.
⁦✳️⁩ زهرا: جلوه‌گری در نقش و وظایف و دلاور و دلدار
⁦✳️⁩ غر‌ّا: فصیح و بلیغ
⁦✳️⁩حصان: محفوظ
⁦✳️⁩ عذرا: پرده نشین، گوینده کلام بکر و بی‌بدیل
⁦✳️⁩ حرّه: آزاده و شریف
⁦✳️⁩ قانعه: کارا و بی نیاز
⁦✳️⁩ قانته: مطیع و خاضع
آری توجه بر القاب و معانی دقیق آنها، حس الگوگیری را در آنهایی که می‌خواهند بهترین زندگی را برای خود رقم بزنند میتواند زنده کرده و انگیزه تبعیت رفتاری و روحی و گفتاری را از این بانوی بزرگ اسلام و جهان، در وجود انسان بالا ببرد.
ویژگیها و عملکردهای زهرای اطهر، دست یافتنی و اجرایی است، اگر گویندگان از ایشان بتوانند در معرفی آن بزرگوار، احساس نیاز به فرهنگ فاطمی را در وجودها بارور کنند نه اینکه با نگاه‌های اسطوره‌ای بنام مواضع حضرت زهرا(س) آن بزرگوار را مظلوم تر نمایند.
در الگوگیری توجه به ارزشها مهم است نه روشها، چراکه چه بسا امروز ارزشها با روشهای آن زمان حفظ نشود‌.

روشها متفاوت است اما ارزشها در هر زمان ثابت و لایتغیر.