سحاب اندیشه

سایت سحاب اندیشه

آداب انتقاد

image_pdfimage_print

نقد یک فعل و کنش اجتماعی است که به معنی و مفهوم ارزیابی ، بررسی ،شناسایی نمودن ،زیر و رو کردن و عیب ها را نمایاندن می باشد .
این فعل مؤثر و حساس دارای آدابی است که اگر آن آداب در انتقاد رعایت شود باعث رشد و اعتلاء فرد و جمع شده واگر نه، انتقاد، نه تنها جلوی رشد و اعتماد را می گیرد بلکه نقش ویرانگری نیز بر جای می گذارد، لذا بایستی به آن آداب توجه و عمل نمود.
یکی از آداب انتقاد فراهم کردن زمینه انتقاد می باشد. برای توجه به این ادب بایستی گفت که انتقاد ابتدایی، به خودخواهی افراد ضربه می زند و زمینه دشمنی را ایجاد می کند، زیرا نفس انتقاد تلخ و ناخوشآیند است.
پس باید با تمهید مقدماتی از تلخی آن کاست. اگر انتقاد با بیان یکی از صفات مثبت آغاز شود اطمینان و اعتماد انتقاد شونده جلب خواهد شد. به کارگیری این روش ، موجب پذیرش انتقاد و مقاومت کمتر مخاطب می شود و تلخی انتقاد با شیرینی تعریف و تمجید جبران می گردد.
در نظر گرفتن وضعیت روحی و روانی از آداب دیگر انتقاد است. یعنی انسان به هنگام انتقاد کردن از کسی، باید ببیند او در چه وضعیتی قرار دارد ؛ اگر عصبانی است انتقاد کردن صحیح نیست، بلکه ابتدا باید با او صحبت کند و از جهات مختلف عاطفی بر او مسلط شود؛ در آخر به انتقاد بپردازد.
از طرف دیگر انتقاد کننده خود باید تعادل روحی داشته باشد؛ کسی که در حال خشم و عصبانیت انتقاد می کند چه بسا برای آرامش دل خود دست به این کار زده و قصد اصلاح ندارد، زیرا در این حالت عقل کارایی خود را از دست می دهد و انتقاد انسان منطقی تأثیرگذار نخواهد بود.