سحاب اندیشه

سایت سحاب اندیشه

خوابِ فقرآور

image_pdfimage_print

انسان برای حفظ سلامتی و ادامه حیات خود به تجدید قوا و خواب و استراحت نیاز دارد و خداوند متعال در قرآن، خواب را به عنوان یکی از آیات و آثار قدرت خود معرفی می فرماید:« وَ مِنْ آیاتِهِ مَنامُکُمْ بِاللَّیْلِ …‏» (روم/۲۳)، اما آنچه که در مقوله خواب مضر و زیانبخش است پر خوابی و اختصاص دادن زمان بیشتر برای این نعمت و آیه الهی است.
معیار و سنجش اینکه در چه حالتی و به چند ساعت خوابیدن، پرخوابی گفته می شود، بدلیل نسبی بودن در افراد مختلف تفاوت دارد، اما در کل میزان متوسط و متعادل خواب برای عموم ۶ تا ۸ ساعت گفته شده است، که خواب بیش از این مقدار، پرخوابی بوده و اثرات و عوارض منفی در پی خواهد داشت، که به علت همین پیامدها در روایات بسیاری به شدت مذموم معرفی شده است؛ در روایتی حضرت علی(ع) میفرمایند:«چه تصمیم های روز را که خواب درهم شکند»، و در جای دیگر میفرمایند: «وای بر آن که به خواب رفته، که چه اندازه زیانکار است؛ هم عمرش کوتاه و هم مزدش کم است»، روایتی دیگر از پیامبر(ص) که فرمودند:«از خواب بسیار برحذر باشید؛ زیرا خواب زیاد آدمی را در قیامت فقیر میکند». و یکی دیگر از اثرات بسیار سوء پرخوابی، “قساوت قلب” است که پیامبر اکرم(ص) در این زمینه میفرمایند:

« غذایتان را با یاد خدا و نماز ذوب کنید و پس از آن نخوابید که دلهایتان سخت شده قساوت پیدا میکنند».

اما از آنجا که هر معلولی علتی خاص به خود دارد، پر خوابی نیز از عواملی نشأت میگیرد که برای درمان باید اول آنها را شناخت. از جمله این موارد پریشانی افکار و بیکاری می باشد که فرد برای فراموش کردن افکار مشوش خود و یا برای گذر وقت خود، به خواب پناهنده می شود، در صورتیکه این اقدام برای معالجه، نه تنها مقطعی و زودگذر است بلکه بعد از بیداری دیگر اثرات پرخوابی در او نمایان می شود. از دیگر عوامل پرخوابی به پرخوری، بی برنامگی و بی نظمی، عدم آگاهی از ارزش زمان و فرصت (قابل توجه که در روز قیامت دوبار از زمان مورد پرسش واقع خواهیم شد) مصاحبت و همنشینی با افراد مبتلابه، می توان اشاره کرد.
اما چنانچه گفته شد برای درمان این پدیده مضرّ باید ابتدا علت پدیدآورنده آنرا کشف کرده و سپس به درمان روی آورد، لذا اگر علت پرخوابی به پرخوری برگردد می بایست در میزان خوراک تجدید نظری صورت گیرد و یا اگر به علت مشکلاتی دچار پریشانی فکری و آشفتگی شده و پرخوابی در انسان شیوع نموده باید در حل مشکلات و رفع پریشانی فکر، اقدام نمود؛ و یا اگر از روی عادت به بی برنامگی و بیکاری گریبانگیر انسان شده، برنامه ریزی و نظم دادن به امور و تمهیدات خاص برای زمانهای فراغت؛ می تواند در درمان این عارضه منفی، موثر واقع گردد.