سحاب اندیشه

سایت سحاب اندیشه

عاق والدین کیست؟

image_pdfimage_print

احسان و نیکی، از بزرگترین وظایف فرزندان در قبال پدر و مادر است، و بر عکس آزار و اذیت و عدم رعایت حقوق پدر و مادر، گناهی کبیره است که از آن بعنوان عاق والدین نام برده شده است.

عاق” اسم فاعل از “عقوق” در اصل به معنای شکافتن و پاره نمودن است و بدین سبب نافرمان به پدر و مادر را عاق می خوانند که رشته طاعت آنها را پاره نموده و شقّ عصای فرمانبرداری از آنها را کرده است.
عقوق والدین از صفاتی است که در اسلام سخت از آن نکوهش شده است و آیات و اخبار در مذمت آن به کرّار وارد شده است و اهمیت این قضیه تا جائی است که خداوند متعال در قرآن کریم بعد از امر به عبادت مساله احسان به پدر و مادر را ذکر فرموده است:

«وَاعبُدُوالله ولا تُشرِکُوا بِهِ شَیئاً وَ بِالوالِدَینِ اِحساناً…» .

در عصری قرار گرفته ایم که متاسفانه جابجایی ارزشها را شاهدیم و عدم رعایت حقوق دیگران را نسبت به گذشته بیشتر مشاهده می کنیم. ارتباط با والدین توسط فرزندان در مواقعی بسیار نامطلوب دیده میشود بطوریکه چنان طلبکارانه و با پرخاش با آنها صحبت می کنند که قلب آن دو زحمتکش را به درد آورده و موجب ناراحتی ایشان را بوجود می آورند در حالیکه خداوند متعال به صراحت فرموده که حتی “افّ” هم به آندو نگوئید «…فَلا تَقُل لَهُما اُفٍّ…».
با توجه به آیات و روایات این نکته بدست می آید که احترام و محبت و خدمت به پدر و مادر و احسان و نیکی به آنها تا جائیکه در طول رضایت خدا و اولیای الهی امری ضروری است و کسی که در رعایت حال ایشان اهتمام نماید و از محبت و از سر مهربانی به آنها بنگرد طبق صریح روایت، خداوند برای او ثواب یک حج مقبول را می نویسد؛ اما برعکس این موارد و رعایت ننمودن حقوق ایشان اثرات سوئی دارد از جمله:

• محروم شدن از استشمام بوی بهشت (حضرت پیامبر اکرم(ص) میفرماید: مبادا مورد عاق والدین قرار گیرید؛ زیرا بوی بهشت از مسافت هزار سال استشمام می شود، ولی متکبر، عاق والدین، قطع کننده رحم… از استشمام آن محرومند).
• محروم شدن از ورود به بهشت (و نیز فرمودند: اهانت کننده به پدر و مادر و ستمکار در مورد آنها هرکاری می خواهد انجام دهد اما بداند که هرگز وارد بهشت نخواهد شد).
• دچار فقر و ذلت شدن
• کوتاه شدن عمر که در روایتی از رسولخدا(ص) چنین آمده:

برای خداوند دو فرشته می باشد که باهم مناجات و رار و نیاز می کنند، ذکر اولی همواره این است که خداند فرزندان صالح و وظیفه شناسی را به عصمت و پاکی خودت از تمام خطرات مصون دار؛ و دومی نیز پیوسته چنین می خواهد: پروردگارا فرزندان ناسپاس و عاق والدین را با خشم و غضب خودت هلاک و نابود ساز.

نیکی به پدر و مادر بعد از مرگ آنها نیز جریان دارد بطوریکه گفته شده بعد از مرگشان بر مزارشان برو و با احترام برایشان قرآن بخوان تا از تو خشنود شده و برایت دعا کنند که دعای پدر و مادر هم در زمان حیات و هم در مماتشان حتی نفرین هم باشد، نسبت به فرزندان سریع الاجابه است. پس بجاست که با نیکی و محبت درحیاتشان و با احسان و فرستادن ارزاق معنوی چون خواندن نماز قضاء, صدقات و خیرات مشمول دعاهای آنها شد و مورد رضایت پرورگار متعال و والدین حقیقی خود که پیامبر(ص) وامامان بزرگوار و حضرت زهرا(س) می باشند، قرار گرفت.