سحاب اندیشه

سایت سحاب اندیشه

قیچی کردن رشته های آفت زا

image_pdfimage_print

ضرب المثلهای فراوانی در مورد کوتاه سخن گفتن در ادبیات فارسی وجود دارد از جمله : « کم گوی و گزیده گوی چون درّ»
یا « دو تا بشنو یکی بگو » یا «کم گفتن هر سخن صواب است» که نشان دهنده ی اهمیت کم حرفی است .
بیشتر خطاهایی که از عضو کوچک و در عین حال مؤثر بدن اتفاق می افتد، در بستر حرف زدن است . معمولا افرادی که پر حرفی می کنند دچار غیبت ، دروغ، هزل گویی، نفاق ، جدال ، مدح بی جا و … می گردند که هر کدام از اینها عارضه های خاص خود را در پی دارد
پر حرفی عارضه و شکلی است که می تواند چندین عامل داشته باشد:
۱) بیکاری
۲) جلب توجه
۳) اظهار فضل
۴) پیری
۵) عدم توانایی در رساندن مقصود و منظور
۶) برای برطرف شدن هر یک از عوامل فوق می توان چاره ای اندیشید و راه حلی مناسب پیدا کرد، برای مورد اول پر کردن اوقات بیکاری با برنامه های مفید می تواند کارساز باشد.
افرادی که عامل پر حرفی آنها « جلب توجه» است باید بدانند که این کار به غیر از پایین آوردن شخصیت خود، اثر دیگری ندارد، اگر هم بتوانند با این کار جلب توجه نماید، مطمئن باشند طرف صحبتشان به اجبار او را تحمل می کنند.
اما عامل سوم” اظهار فضل” که درمانش با یک ضرب المثل انجام می یابد: مشک آن است که خود ببوید نه آنکه عطار بگوید.
مورد چهارم : در روایت چنین آمده است : من قَرَءَ القُرآنَ لَم یَرد اَرزل العُمر
هر کس قرآن بخواند به ارزل عمر نمی رسد، ارزل عمر یعنی پست ترین مقطع عمر انسان که دین برای رهایی از این فاجعه بهترین را که قرائت قرآن است ارائه می دهد.
و برای آخرین مورد ذکر شده، به موقع صحبت کردن و فکر کردن قبل از صحبت حرف زدن فقط در مورد امری است که در آن تخصص و علم و دانش می باشد؛ می تواند درمان بجایی باشد.
در مکتب مقدس اسلام ، هر آنچه مورد نهی قرار گرفته و مذموم واقع شده ، ترک آن قطعا به نفع بشر است، لذا ترک پرحرفی و طول کلام، ملال آور بودن ارتباطات را از بین برده واز آفتهای جبران ناپذیرش مصون می دارد.
همهمه های رنج آور و آلودگی های صوتی ناشی از پر حرفی، دنیای آرام و زیبای بشر را به فضای نا امنی تبدیل می کند که تحمل آن لحظه به لحظه سخت تر می شود. عمری که می توان از لحظاتش بهره ها برد، پر حرفیها و پر چانگیها آنرا تلف کرده و موجب خسران ابدی می شود . باید یاد گرفت که اگر به میزان دانش سخن بگوییم، شنونده همیشه تشنه شنیدن بوده و دنیای ارتباطات سالم و زیبا خواهد ماند.
این کلام را با چند روایت کوتاه زینت داده و به اتمام می رسانیم:
«اِذا مَدَحتَ فَاختصِر » ؛ هر گاه کسی را ستایش می کنی، به اختصار بگو…(غررالحکم/ ج۱/ ص۳۰۹)
«اِذا ذَمَمتَ فَاقتَصِر»؛ هر گاه نکوهش کنی پس کوتاه بگو
«اِذا تَمَّت العَقلُ نَقصَ الکَلام»؛ چون عقل کامل گردد، سخن کم شود.( نهج البلاغه/ جملات قصار/ ش۷۱)
«اِذا قَلَّت العُقولُ کَثُرَ الفُضولُ»؛ هر گاه عقلها کم شود، زیاده گوییها بسیار گردد. ( غرر الحکم/ ص۱۰۹)
عالیست اگر…
فرصت اندیشه و تفکر را با خاموشی و سکوت و کم حرفی بیشتر نماییم.