سحاب اندیشه

سایت سحاب اندیشه

نقش رشد عقل در رسیدن به ظهور

image_pdfimage_print

عقل موجودی است که تنها برای تشخیص خوب و بد و فرار از جهنم و رسیدن به بهشت و یا دفع ضرر نیست و صرفاً برای این امور خلق نشده است، بلکه این مخلوق که در اختیار انسان قرار داده شده، قرار بر این است که «بهترین و عالیترین و باقی ترین» منفعتها را شناسایی و انتخاب کند که نه تنها هیجان آور و لذت آور هم خواهد بود بلکه در حرکت به سوی آن بالاترین ها، همهء سختی ها را سهل می کند و همیشه لذت های باقی و مدت دار را پیش روی انسان می نهد.

 
پس عقل مخلوقی است که با انتخاب بهترین ها انسان را در داشتن زندگی موفق یاری و مساعدت می کند.

 
این مخلوق که در لسان دین به عنوان حجت درونی از آن یاد می شود، کاملاً با حجت بیرونی یعنی نبوت و امامت هماهنگ بوده و در مراتب بالاتر، از وحی مدل گیری می کند و به عبارتی در سطح بالا، کار خود را به وحی می سپارد.

 
این مخلوق نیز مانند سایر مخلوقات مراتب و منزل های رشد و توقف دارد، که در هر کدام یک از منازل سکنی گزیند به همان سمت رشد و یا توقف می کند.
حتی این مخلوق از برخی خوراکی ها و مناظر هم متاثر بوده و رشد و زنگار گرفتنش به نوع استفاده صاحب عقل از آنها برمی گردد، مثلاً: در روایت هست که خوراک کدو موجب رشد عقل است، یا مسکرات و سرگرم شدن به چیزهای فرعی، موجبات کندی رشد عقل و یا تعطیلی آن را فراهم می آورند.

 
آنچه که بیشتر در رشد عقل می تواند موثر باشد، کنترل برخی تمایلات و خواهش های نفسانی است و از جمله تمایلات و هوس ها، مواردی است که با وحدت چشم و دل، عقل را در هاله ای از پوشش قرار داده و نور تشخیص و تمیز را به انسان نمی رساند.
چشم ابزاری است که ارتباط مستقیم در جواب گویی انسان به تمایلات دارد. به عبارتی هر آنچه دیده بیند دل کند یاد ….. .
و از جمله مصادیقی که مستقیماً از مسیر چشم به دل نفوذ کرده و تمایلات را افزایش می دهد، فیلم ها و تصاویر مستهجن و نامناسب، و نیز فکر و خیالات در اموری است که انسان بدان دسترسی ندارد، این موارد عامل زنگار گرفتن عقل و از دست دادن نورانیتش در انتخاب هاست.

 

ولی چنانچه بیان شد با عقل و بکار گیری این مخلوق الهی می توان سریع به کوچه های بن بست هوس و جهل رسید و مسیر را تغییر داد، چرا که عقل دورترین و پایدارترین لذت ها را می بیند اما هوس لحظه را در برمی گیرد و خوشی آنی را؛ برای همین است که هوس همیشه با عقل در نزاع هست و درصدد آسیب رساندن به عقل می باشد، و هیچ شمشیری جهت ذبح هوس ها و تمایلات، برّنده تر از عقل نیست، به عبارتی به میزان کنترل تمایلات، عقل جایی برای فربه شدن داشته و رشد خواهد یافت، و برعکس هرچقدر که تمایلات بر انسان غلبه کند، عقل جلا و نورش را از دست داده و قدرت تشخیص انسان تضعیف شده و از رشد عقلی و حیاتی بازخواهد ماند.

 
با افزایش معرفت و علم، و به دنبال آن رشد عقلی، قبول مباحثی چون حجاب و عفاف و نماز و… در ابتدا، نه بخاطر خدا و ترس از جهنم بلکه بخاطر منافعی که برای انسان دارد، مورد پذیرش انسانها قرار خواهد گرفت.
عقل از ابزار پیاده کردن عدل الهی در جامعه است، اگر عقل رشد لازم را بکند عدل به معنای حقیقی اش در جامعه پیاده شده و عدالت در آن حاکم خواهد شد، لذا در روایت است که بعد از ظهور عقلها به یک نوازش دست مبارک حضرت مهدی(عج) بر سرها، کامل شده و اسباب عدالت گزینی و عدالت دوستی و اجرای عدالت فراهم خواهد شد.
پس بجاست که امروز با کنترل تمایلات و افزایش علم و معرفت و به سبب آن رشد عقل، در زمینه سازی دولت کریمه حضرت ولیعصر(عج) مجدانه و مصرانه، سعی و تلاش نماییم.

index